Mermer döşemede taşın kendisi kadar belirleyici, çoğu zaman ondan daha fazla konuşulması gereken bir başlık vardır: derz, yani fuga. Tedarik tarafında yıllarca farklı uygulamalar gözlerken gördüğümüz şudur: aynı kalitedeki Klasik Marmara plakaları, iki farklı şantiyede çok farklı duygular kurabilir. Birinde taş sürekli bir yüzey gibi okunurken, diğerinde her plakanın etrafı sert hatlarla çerçevelenir ve mermerin doğal akışı kırılır. Bu farkı yaratan tek değişken çoğu zaman derz aralığı ve fuga rengidir. Bu rehberde, mermer döşemede derz tasarımının teknik ve estetik boyutlarını uygulayıcı, iç mimar ve ev sahibi gözüyle birlikte ele alacağız.
Derz aralığı tartışması genellikle iki temel kamp arasında geçer. Birinci yaklaşım, iki ile üç milimetre arası ince derzi savunur. Bu aralıkta plakalar birbirine çok yakın oturur, fuga sadece zorunlu bir teknik şerit gibi davranır ve gözün ilk takıldığı yer taşın kendisi olur. Geniş salonlarda, lobi zeminlerinde ve duvarda bookmatch uygulamalarında bu yaklaşım, mermerin sürekli bir tablo gibi okunmasına alan tanır. İkinci yaklaşım ise beş ile sekiz milimetre arası karakterli derz tercih eder. Bu aralıkta her plaka belirgin bir biçimde çerçevelenir, mekan daha modüler, daha grafik bir kompozisyona dönüşür. Endüstriyel dile yakın projeler, bazı ticari iç mekanlar ve özellikle taş ile metal aksesuarın birlikte kurguladığı tasarımlar bu derzi tercih edebilir.
Karar verirken üç sorunun üzerinden geçmek faydalı olur. Birincisi mekanın ölçeği. Geniş yüzeyler ince derzle daha sakin, dar yüzeyler ise karakterli derzle daha okunaklı hale gelir. İkincisi taşın damar yapısı. Saf Beyaz ve homojen plakalar gibi sakin yüzeylerde karakterli derz, taşın sessizliğini ritmik bir grafikle bölerek ilginç bir denge kurabilir. Buna karşılık Klasik Marmara, Panda ve Pijama Ekvator gibi damar yapısı zaten güçlü taşlarda ince derz çoğu zaman daha doğru karardır, çünkü kalın derz, taşın kendi hikayesinin önünü keser. Üçüncüsü uygulama hassasiyeti. İnce derz, kuru dizilim aşamasında daha titiz çalışmayı, plaka kenarlarının iyi kalibre edilmiş olmasını ve zemin terazisinin milimetrik tutulmasını gerektirir.
Fuga rengi seçimi, ikinci kritik karardır ve iki temel strateji üzerinden okunabilir. Birinci strateji uyum, yani taşın ana zemin rengine ve hakim damar tonuna yakın bir fuga seçmektir. Saf Beyaz mermerle krem ya da kemik beyaz tonlu fuga, Klasik Marmara ile sıcak gri tonlu fuga, Dolomit ile yumuşak gri ya da beyaz fuga birlikte kullanıldığında plakalar arası geçiş yumuşar, taş sürekli bir yüzey olarak okunur. İkinci strateji tezat, yani taşın rengine karşıt, daha koyu ya da daha vurgulu bir fuga kullanmaktır. Bu yaklaşım her plakayı belirgin biçimde çerçeveler, mekanın grafik dilini güçlendirir ama dikkatli kurgulanmadığında taşın doğal akışını kırar. Tedarik tarafında çoğu konut projesi için uyum stratejisini öneriyoruz; tezat seçimini ise tasarımcının bilinçli bir kompozisyon kararı olarak masaya getirdiği projelerle sınırlıyoruz.
